Ik heb nooit mezelf mogen zijn

Veel homo- of biseksuele ouderen voelen zich eenzaam. Het Nationaal Ouderenfonds werkt aan de acceptatie van seksuele diversiteit in de ouderenzorg.

“Ik heb geleerd om alleen te zijn”, vertelt Theo (82). “In het verleden ben ik vaak gepest of voelde ik me onveilig. Daarom vertel ik niet dat ik op mannen val. Ik wil niet liegen, maar ik heb het gevoel dat het niet anders kan. Ik voel nooit echt aansluiting. Ik praat niet over mijn ervaringen en emoties.”

Waarom aandacht voor roze ouderen?

Het Nationaal Ouderenfonds werkt aan het bestrijden van eenzaamheid onder alle ouderen. Een groep die speciale aandacht vraagt, zijn de zogenaamde onzichtbare ouderen of roze ouderen. Net als Theo zijn er veel homoseksuele, lesbische, biseksuele en transgender ouderen die zich onzichtbaar voelen. Zij zijn opgegroeid in een tijd dat homoseksualiteit niet werd geaccepteerd. Uit angst voor negatieve reacties houden ze hun geaardheid vaak voor zich, soms hun leven lang. Dit maakt deze ouderen extra kwetsbaar.

Cijfers LHBT*-ouderen

Ongeveer 1 op de 10 Nederlanders valt op iemand van hetzelfde geslacht. Uit het rapport 55-plussers en seksuele oriëntatie van het Sociaal en Cultureel Planbureau blijkt dat:

  • veel homo- of biseksuele ouderen bang zijn voor negatieve reacties van medebewoners in zorginstellingen (20%);
  • zij vrezen dat personeel niet kan omgaan met hun seksuele identiteit (10%).

Verder blijkt uit recent onderzoek onder LHB-ouderen (transgenders zijn in dit onderzoek buiten beschouwing gelaten) dat:

  • ruim 30% zwijgt over hun seksuele voorkeur. Ze zwijgen zowel naar hun familie, alsook naar zorgverleners, huisarts en thuiszorg (Lisdonk, 2015);
  • ruim 10% van de LHB-ouderen die nu nog geen gebruik maakt van zorg ongerust is over de toekomst. Zij geven aan angst te hebben voor reacties van zorgverleners ten aanzien van hun seksuele diversiteit. Een vijfde van hen geeft aan bang te zijn voor negatieve reacties van andere ouderen.

Ook uit gesprekken die het Nationaal Ouderenfonds voerde met woonzorginstellingen blijkt dat het onderwerp homoseksualiteit onderbelicht en mogelijk onvoldoende onderkend is. Het Nationaal Ouderenfonds wil (toekomstige) zorgprofessionals handvatten bieden zodat zij goed om kunnen gaan met diversiteit en iedereen goede zorg kunnen bieden.

*LHBT: Lesbisch, Homoseksueel, Biseksueel, Transgender.

Ik heb nooit mijn liefde mogen uiten, homoseksualiteit is van alle tijden.
Campagnebeeld Onzichtbare Ouderen

Dit doet het Ouderenfonds voor LHBT-ouderen

En natuurlijk steunen we ouderen die zich niet geaccepteerd voelen door hun omgeving vanwege hun geaardheid. U kunt bellen naar onze Ouderenombudsman en onze vrijwilligers bieden ouderen een luisterend oor. Onze vrijwilligers en medewerkers worden hiervoor speciaal opgeleid. Bel 0800 1325 (gratis).

Tips

Contact

Werkt u in de zorg- en welzijnssector met ouderen of in het onderwijs en wilt u graag meer weten over het project onzichtbare ouderen? Neem contact op met het Nationaal Ouderenfonds.

Het project onzichtbare ouderen wordt mogelijk gemaakt dankzij steun van het Blauwe Fonds.

Flyer Onzichtbare Ouderen

Brochure Onzichtbare Ouderen

Tiplijst Onzichtbare Ouderen

Docentenhandleiding

Handleiding zorgprofessionals