4-10-2006 – Het is voor 65-plussers de afgelopen zes jaar steeds lastiger geworden om rond te komen Dit stelt het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (NIBUD) in het rapport Bestedingen van Ouderen. Sinds het jaar 2000 zijn 65-plussers steeds meer geld kwijt aan de vaste lasten waardoor er minder overblijft voor de overige uitgaven. Hierdoor hebben steeds meer 65-plussers betalingsproblemen, wat ook blijkt uit de alsmaar groeiende groep ouderen die een beroep doet op de schuldhulpverlening. Reden voor het NIBUD om te komen met de Financieel Fit op Leeftijdcampagne. Met een speciale folder, voorlichtingsmateriaal en de site nibud.nl/opleeftijd wil het NIBUD 65-plussers helpen financieel fit te blijven.

Risico op schulden toegenomen
Ouderen zijn een belangrijke risicogroep als het gaat om betalingsproblemen. Anders dan 65-minners zijn zij meestal niet in staat door arbeid hun inkomsten te verhogen om daarmee hun schulden op te lossen. Bovendien hebben ze te maken met beperkingen op de markt voor kredieten. Daarnaast kunnen 65-plussers te maken krijgen met onvermijdbare kosten die verband houden met de ouderdom. Denk aan aanpassingen in de woning, speciale medicijnen of hulp in de huishouding. Het NIBUD concludeert in zijn rapport Bestedingen van Ouderen dat 65-plussers de afgelopen jaren door een stijging van vaste lasten steeds minder geld overhouden om dit soort persoonlijk noodzakelijke uitgaven van te kunnen betalen.

Lage inkomens komen moeilijk rond
Uit het NIBUD-onderzoek blijkt dat met name de gestegen kosten voor huur, energie, en (zorg)verzekering zwaar drukken op het budget van de 65-plusser. Zo was een alleenstaande met een AOW-uitkering die in een huurhuis woont, in het jaar 2000 nog 42% van zijn inkomen kwijt aan de vaste lasten. Dit jaar is dat percentage opgelopen tot 50%. Het NIBUD maakt zich daar zorgen om. Deze groep geeft gemiddeld meer uit dan ze aan inkomen hebben, zo blijkt uit het onderzoek. Hoewel sommigen wellicht over spaargeld beschikken, is dit een situatie die op langere termijn tot problemen kan leiden. Daarnaast merkt het NIBUD op dat het inkomen uit steeds meer verschillende bronnen verkregen moet worden. Naast de AOW en het pensioen kan het inkomen worden verhoogd met zorg- en huurtoeslag, belastingaftrek en kwijtschelding gemeentebelasting. Een nadeel hiervan is dat iedereen dit zelf moet aanvragen en dat sommigen daar moeite mee hebben. Terwijl ouderen met een laag inkomen dit soort regelingen echt nodig hebben om te kunnen rondkomen.

Financieel Fit op Leeftijdcampagne
Met de Financieel Fit op leeftijdcampagne wil het NIBUD ouderen stimuleren gebruik te maken van alle financiële tegemoetkomingen die er zijn. Het behalen van de pensioengerechtigde leeftijd heeft ook financiële voordelen, zo legt het NIBUD in een speciale folder voor 65-plussers uit. De belastingtarieven zijn bijvoorbeeld lager, er zijn speciale ouderenkortingen en ook gemeenten kunnen ouderen financieel ondersteunen. Maar helaas laten veel 65-plussers die voordeeltjes liggen. Velen kennen de tegemoetkomingen niet, hebben schroom hun hand op te houden, of hebben moeite met het invullen van alle formulieren.

Geldzaken op orde
Het NIBUD wil bereiken dat 65-plussers hun geldzaken eens goed op een rij zetten, zodat zij financieel voorbereid zijn op onverwachte noodzakelijke uitgaven. Belangrijk is ook dat echtparen de financiën samen doen, zodat beiden het ook zelfstandig kunnen als zij er alleen voor komen te staan. Uit het onderzoek blijkt dat met name vrouwen die alleen achter blijven de neiging hebben meer uit geven dan ze hebben. Ook blijkt dat ouderen relatief veel geld uitgeven aan abonnementen en lidmaatschappen. Uit gesprekken met ouderen weet het NIBUD dat sommigen vergeten, of het lastig vinden, deze op te zeggen. Het NIBUD hoopt dat door de campagne ouderen sneller hulp vragen bij de financiën als de geldzaken hen boven de pet groeien.

Slimme geldtips voor senioren
Het NIBUD zet diverse middelen in om de 65-plusser te helpen. Zo heeft de organisatie speciaal voorlichtingsmateriaal gemaakt waarmee gemeenten voorlichtingsbijeenkomsten over geld kunnen organiseren. Het materiaal met de naam ´Doe je voordeel! Slimme geldtips voor senioren´ bestaat uit 24 themakaarten en legt onder andere uit hoe én waar financiële tegemoetkomingen kunnen worden aangevraagd. Ook komt het NIBUD met een speciale website: nibud.nl/opleeftijd. Op deze site kunnen senioren een speciaal 65-plus budgetadvies maken en zijn actuele belasting- en besparingstips te vinden. Daarnaast komt het NIBUD met een speciale financieel fit op leeftijd folder die in bibliotheken komt te liggen. Ook kunnen senioren het boek GeldWijzer. Op leeftijd bestellen, waarin uitgelegd staat hoe ze financieel zelfstandig kunnen blijven.

Samenwerking met o.a. het Nationaal Fonds Ouderenhulp
Het NIBUD heeft voor dit onderzoek en de campagne samengewerkt met en advies ingewonnen bij het Centraal Bureau voor Statistiek, de Algemene Nederlandse Bond voor Ouderen, de Protestants-Christelijke Ouderenbond, de Katholieke Bond voor Ouderen, het Coördinatieorgaan Samenwerkende Ouderenorganisaties en het Landelijke Inspraak Orgaan Zuid-Europeanen, Nationaal Fonds Ouderenhulp, Kerk in Actie, Kredietbank Utrecht, Stichting Ouderenwerk Delft, Gemeente Bussum en Gemeente Amersfoort.

Wat doet het Nationaal Fonds Ouderenhulp?
Het Nationaal Fonds Ouderenhulp heeft een (gratis) brochure ‘Geldzaken’ uitgebracht. Deze kan worden aangevraagd op tel. 030-656 77 74 of per mail: info@ouderenhulp.nl.
27 september 2006 is het Nationaal Fonds Ouderenhulp gestart met een landelijk Steunpunt Thuisadministratie, om ouderen te helpen bij het op orde krijgen en houden van hun financiële administratie en hen te informeren over allerlei financiële tegemoetkomingen.