Ouderen en verzorgend personeel moeten ook extra alert zijn op onderkoelingsverschijnselen. Voor veel ouderen is het door gladheid of sneeuw moeilijk of zelfs onmogelijk om boodschappen te doen. Daarom roept het Nationaal Ouderenfonds iedereen op om eens bij de ouderen in de buurt te informeren of ze nog boodschappen of andere hulp nodig hebben.

Veel ouderen vinden het erg moeilijk om hulp te vragen. Toch is het van belang dat ouderen dit doen. “Bijna iedereen is wel bereid om te helpen, maar vaak moet daar dan wel eerst even om gevraagd worden. Zo gaat dat in deze tijd,” aldus Jan Romme, directeur van het Ouderenfonds.

Daarnaast roept het Ouderenfonds verzorgers en ouderen op om extra alert te zijn op onderkoeling. Ouderen koelen namelijk sneller af door een verminderde warmteproductie van hun lichaam. Ze hebben minder spiermassa en daardoor een slechtere isolatie van het lichaam en de organen. Daarbij voelen ouderen temperatuursverschillen (en dus kou) minder goed aan, waardoor ze nog een extra risico lopen. Onderkoeling is te herkennen aan een lage lichaamstemperatuur, rillen, bleekheid en een trage pols en ademhaling.

Ouderen lopen vooral gevaar als ze alleen wonen en weinig contact hebben met vrienden en/of familie of als ze door een handicap minder mobiel zijn. Daarnaast zijn er medicijnen die het vermogen om het lichaam op temperatuur te houden, beïnvloeden (antidepressiva, tranquillizers) en daardoor een risico vormen.

Een aantal tips om onderkoeling tegen te gaan:

• Een juiste temperatuur voor de huiskamer en slaapkamer. Als ouderen veel stilzitten en niet zo warm gekleed zijn, moet de temperatuur in de huiskamer 22 tot 24 graden zijn en in de slaapkamer 20 graden. Een kleine warme kamer is beter dan een grote tochtige kamer, vooral in oude huizen is er een risico wegens weinig isolatie.
• Zorgen voor goede kleding en ondergoed, ook in bed. Een elektrische deken kan hierbij uitkomst bieden
• Regelmatig bewegen
• Goede voeding en regelmatige maaltijden (elke paar uur iets eten)
• Niet te dicht bij de verwarming zitten, dan zijn er teveel temperatuursschommelingen

De gevolgen van onderkoeling door kou kunnen ernstig zijn. Het kan aandoeningen en ziektes die men al heeft, vooral hart en ademhalingsproblemen, verergeren en zelfs tot sterfte leiden. Volgens cijfers van het CBS stierven er in de eerste vier weken van 2009 duizend ouderen meer dan in voorgaande jaren (boven de 80 jaar) door een combinatie van kou en griep. Ook zonder griep is het sterfterisico in koude perioden beduidend hoger dan in de zomermaanden.